NOSTRADAMUS, ASTROLOGIE EN DE BIJBEL
substudie "TWEEDE WERELDOORLOG"
Nostradamus - Die Weissagungen des grossen französischen Sehers - Unsere Stellung zum Schicksal
(W. Zimmermann, Zielbrücke-Thielle, 1940)
- T.W.M. van Berkel -

Nostradamusliteratuur, Zwitserland, 1940
De voor Zwitserland kenmerkende neutraliteit in de buitenlandse politiek stamt uit de negentiende eeuw. In de twintigste eeuw zette Zwitserland deze politiek voort, met als gevolg dat het land in de Eerste Wereldoorlog neutraal bleef. Eén van de uitvloeiselen van het Verdrag van Versailles was de oprichting van de Volkenbond, waarvan in 1946 de Verenigde Naties de taken overnam. De Volkenbond zetelde in Genève.
Ook in de Tweede Wereldoorlog bleef Zwitserland neutraal, maar haar positie was niet benijdenswaardig. Het land was omringd door de nationaalsocialisten en hun bondgenoten, waardoor gaandeweg de oorlog een aantal concessies aan Duitsland moest worden gedaan. Economische samenwerking met Duitsland en het leveren aan Duitsland van oorlogsmaterieel tastten de neutraliteit van Zwitserland aan. De houding van de Zwitserse regering in de jaren voor de oorlog ten opzichte van Duitse Joden is niet onomstreden geweest.

In april 1940, kort voor de Duitse invasie in België, Frankrijk, Luxemburg en Nederland, bracht de astroloog/grafoloog Antoine Rossier in Genève de brochure Que se passera-t-il entre le printemps 1940 et le printemps 1941? in omloop in de vorm van een speciale editie van zijn maandblad Prédictions. Deze brochure, die vanuit Zwitserland werd verspreid in onder andere Frankrijk, was de Franstalige versie van een nationaalsocialistische tekst, geschreven in november-december 1939 door Hans-Wolfgang Herwarth von Bittenfeld, prof. Karl Bömer en Leopold Gutterer, werkzaam bij Goebbels' Propagandaministerie. Que se passera-t-il...? is in een oplage van 20.000 exemplaren gedrukt bij drukkerij A. Mayor in Genève, die eveneens het maandblad Prédictions drukte.[1] Mij is niet bekend of in Zwitserland pogingen zijn ondernomen de uitgave van deze brochure te stoppen.
In de herfst van 1940, toen de Duitsers hun positie op het Europese vasteland hadden geconsolideerd, verschenen bij uitgeverij Les éditions utiles, 8 rue de Hesse in Genève, twee boeken over de Centuriën.[2] De titel van één van deze boeken luidde Les vrayes Centuries de Me Michel Nostradamus. Dit was een herdruk van de editie-Rouen-1649 van de Centuriën, zonder commentaar of verwijzingen. De uitgever had in een geleidewoord kenbaar gemaakt niet geautoriseerd te zijn geweest de oud-Franse teksten in modern-Frans om te zetten of commentaren toe te voegen. Dit kan worden uitgelegd als een kennisgeving van de uitgever dat hij zich verre wilde houden van wat zich om Zwitserland heen in 1940 afspeelde. Ondanks deze belemmering was hij ervan overtuigd dat de lezers met enige aandacht en reflectie de werkelijke betekenis van de Centuriën gemakkelijk zouden kunnen begrijpen.  Hij maakte eveneens kenbaar een woordenboekje uit te geven waardoor de lezers beter in staat zouden zijn de Centuriën te interpreteren. Dit woordenboekje, getiteld Initiation à Nostradamus. Méthode et Glossaire pour l'interpretation des "Vrayes Prophéties", is eveneens uitgegeven in 1940. In het geleidewoord stond dat een woordenlijst alleen niet afdoende was om de Centuriën te doorgronden. Om die reden bevatte Initiation à Nostradamus... ook een hoofdstuk waarin een methode werd beschreven om de Centuriën te bestuderen en te interpreteren.  In 1941 verscheen bij Les éditions utiles de serie Nostradamus en français moderne - Les Centuries, een tiendelige uitgave in modern-Frans van de Centuriën, van commentaar voorzien door André Stivène. Na de oorlog heeft Stivène een aantal boeken vertaald in het Frans, waaronder een roman van Pearl S. Buck.
Ook in de pers was er aandacht voor Nostradamus en de Centuriën, getuige een opmerking van dr. Gunter Altenburg, hoofd van de afdeling Information van het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken in een brief van 8 maart 1940 dat de Zwitserse astroloog Karl Ernst Krafft in de Geneefse krant La Suisse opmerkingen over Nostradamus en de Centuriën heeft weerlegd en van de gelegenheid gebruik maakte een en ander te benutten voor propaganda ten gunste van Duitsland.[3]

Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal (Werner Zimmermann, Zielbrücke-Thielle, 1940)
Eind 1940, na de heruitgave van de editie-Rouen-1649 van de Centuriën en de Initiation à Nostradamus... verscheen bij de Zwitserse uitgeverij Fankhauser in Zielbrücke-Thielle de brochure Nostradamus - Die Weissagungen des grossen französischen Sehers - Unsere Stellung zum Schicksal. Op de omslag en de titelpagina was aan de titel de vraag Was wird uns die Zukunft bringen? toegevoegd. 
Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal zoals de brochure van Zimmermann in het hiernavolgende wordt aangeduid, was gedrukt bij boekdrukkerij Fritz Marti, Ryffligässchen 6 in Bern. De schrijver, Werner Zimmermann, wilde op grond van zijn levensovertuiging en denkbeelden een antwoord geven op de vraag of de vele vervulde voorspellingen in de Centuriën betekenden dat de toekomst vooraf bekend is, het lot van volken en individuen voorbeschikt is en er geen vrije wil is. Blijkens een opmerking op pagina 14 heeft hij de tekst van deze brochure eind 1940 geschreven.
Prof. dr. h.c. Werner Zimmermann, geboren in Lyss in Zwitserland op 21 juni 1893 en overleden in Ringgenberg in Zwitserland op 28 augustus 1982, staat bekend als de meest vooraanstaande Zwitserse sociale hervormer van de twintigste eeuw en heeft in en buiten Zwitserland grote bekendheid genoten. 
In 1915 werd Zimmermann, die toen werkzaam was als leraar op een middelbare school, lid van de Schweizer Freiland-Freigeld Bund, een organisatie die landhervormingen en financiële hervormingen nastreefde. Zimmermann kreeg de overtuiging dat jonge mensen in alle opzichten in vrijheid moesten kunnen opgroeien en zichzelf kunnen ontwikkelen, iets dat volgens hem vooraf moest worden gegaan door sociale bevrijding. De denkbeelden van Silvio Gesell, de oprichter in Duitsland van de reformistische beweging Natürliche Wirtschaftsordnung (NWO), die hij in 1919 had ontmoet, en Mahatma Gandhi, die hem bekend maakte met de mystieke kanten van het taoïsme, speelden een belangrijke rol bij Zimmermanns ontwikkeling van zijn levensbeschouwelijke en sociaal-economisch-politieke ideeën.

In oktober 1934 richtte Zimmermann, kennelijk als een reactie op de gebeurtenissen in Duitsland, de Wirtschaftsring (WIR) op, een zelfhulporganisatie die tegelijkertijd een praktische vorm van vrij socialisme zou moeten zijn.
Zimmermann heeft een aantal reisgidsen en reisverhalen geschreven, vertalingen gemaakt van onder andere het boek Wu Wei, waarin Henri Borel de leer van Lao-Tze uiteenzette en heeft tal van brochures geschreven over economie, gezondheid, nudisme, pedagogiek, politiek, psychologie, seksualiteit en welzijn. In zijn brochure Sei Meister deines Schicksals (1937) ging hij in op factoren die de mens in diens vrijheid aan banden legden en hoe deze banden konden worden verbroken.
Tot op hoge leeftijd bleef Zimmermann een zoekende persoon, die een brug probeerde te slaan tussen westerse en oosterse geestelijke waarden.[4]

Tekstindeling en geraadpleegde literatuur
Nostradamus - Unsere Stelling zum Schicksal is een ongeïllustreerde brochure van 32 pagina's. De tekst van Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal  valt uiteen in de volgende tekstblokken:

In Quellenwerke staat een overzicht van de volgende publicaties die Zimmermann bij het schrijven van Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal heeft geraadpleegd:

• Fontbrune, dr. de: Les Prophéties de maistre Michel Nostradamus - expliquées et commentées. Sarlat, 1939.
• Loog, C.: Die Weissagungen des Nostradamus: erstmalige Auffindung des Chiffreschlüssels und Enthüllung der Prophezeiungen über Europas Zukunft und Frankreichs Glück und Niedergang, 1555-2200. Pfullingen in Württemberg, 1921 (1920).
• N.N.: Les vrayes Centuries de Me Michel Nostradamus. Genève, 1940.
• N.N.: Initiation à Nostradamus. Méthode et Glossaire pour l'interpretation des "Vrayes Prophéties". Genève, 1940.
• Noah, B.: Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000. Berlijn, 1928 (1927).
• Ruir, Em.: Le grand carnage d'après les prophéties de "Nostradamus". Parijs, 1938.
• Ruir, Em.: L'écroulement de l'Europe d'après les prophéties de "Nostradamus". Parijs, 1939.

De inhoud van Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal

Inleiding
In een korte inleiding heeft Zimmermann de toon gezet voor de inhoud van zijn brochure. Nostradamus heeft duizend voorspellingen gedaan waarvan er vele op verbluffende wijze tot in detail zijn uitgekomen, zoals de lezer zal zien. De vraag die hieruit voortvloeit is of de toekomst kan worden voorspeld en het lot van individuen en volken vaststaat, waardoor er zodoende geen vrije wil is. Zimmermann informeert zijn lezers over het leven van Nostradamus, de waarde van voorspellingen en kenmerken ervan, voorspellingen in de Centuriën die in vervulling zijn gegaan tot in 1940 en problemen bij de uitleg van voorspellingen, om daarna de verre toekomst te bespreken en een antwoord te geven op of de toekomst vaststaat en hoe noodlot en vrije wil zich tot elkaar verhouden.

Het leven van Nostradamus
Zimmermann heeft geprobeerd een zo volledig mogelijk beeld te geven van Nostradamus en de Centuriën. Uit Noah's Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000 heeft hij de levensbeschrijving overgenomen zoals die was gepubliceerd in de editie-Ribou-1668 van de Centuriën: de Brèf discours uit Ianus Gallicus Uit de kwatrijnen 01-01 en 01-02 en het Voorwoord, gericht aan César, heeft Zimmermann gemeend de werkwijze van Nostradamus te kunnen afleiden: het onder woorden brengen van visioenen, verkregen in somnambulistische toestand onder gebruikmaking van een drievoet en een wichelroede. 
Zimmermann memoreerde verder het verhaal dat Nostradamus een knieval had gemaakt voor een monnik, in wie hij een paus zag, de latere paus Sixtus V.

Waarde van een voorspelling; kenmerken
Volgens Zimmermann bewijzen voorspellingen hun waarde als zij door overeenkomstige gebeurtenissen worden bevestigd. Naar rato er meer voorspellingen uitkomen, neemt de kans toe dat de onvervulde voorspellingen eveneens zullen uitkomen, enkele missers daargelaten. 
Eén van de kenmerken van een voorspelling is volgens Zimmermann dat ze voor velerlei uitleg vatbaar zijn en dat namen en vervullingdata niet exact worden gegeven. Hierdoor wordt de betekenis van een voorspelling pas duidelijk als het voorspelde zich heeft voltrokken. Nostradamus zou voor raadselachtige bewoordingen hebben gekozen om misbruik van zijn voorspellingen te voorkomen of gevrijwaard te blijven van vervolging door de Inquisitie. Een enkele keer geeft hij wel jaartallen, namen of astrologische configuraties die verifieerbaar zijn.

Voorspellingen die reeds in vervulling zijn gegaan in de periode 1555-1918
Van de duizend voorspellingen, die van 1555 tot 3797 lopen, zijn er volgens Zimmermann, die zich voornamelijk heeft gebaseerd op Noahs Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000, reeds vierhonderd in vervulling gegaan. Tot aan het einde van de Eerste Wereldoorlog zijn dit onder andere voorspellingen met betrekking tot het overlijden in 1559 van Henri II en het ten einde lopen van het Huis Valois, de onthoofding van Charles I, de Franse Revolutie, de onthoofding van Louis XVI, de opkomst van Napoleon Bonaparte en diens veertien jaar durende regeerperiode, de moord op Umberto I, de moord op aartshertog Franz-Ferdinand in 1914 en de als gevolg daarvan uitbrekende wereldoorlog, vergeefse Duitse aanvallen met onderzeeboten op Engeland en het einde van de wereldoorlog in 1918 waarin Duitsland, ondanks dat zij in militair opzicht niet was verslagen, Elzas-Lotharingen moest afstaan.

Voorspellingen die in vervulling zijn gegaan in de periode 1918-1939
In Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000 had Noah een aantal kwatrijnen aansluitend op 1927 gesitueerd, het jaar waarin hij zijn boek schreef. Volgens Zimmermann zijn een aantal ervan in vervulling gegaan, zoals de voorspelling in kwatrijn 03-76 van het ontstaan in Duitsland van nieuwe secten en de voorspelling in kwatrijn 03-67 van een nieuwe filosofische richting in Duitsland. Hij heeft in het midden gelaten of in deze kwatrijnen de opkomst is voorspeld van het nationaalsocialisme. Verder heeft Zimmermann verwezen naar de omstandigheden in Rusland na de Eerste Wereldoorlog, waarbij de lezer zelf moet uitmaken of in kwatrijn 01-14 de val van de Romanov-dynastie is voorspeld en de opkomst van het communisme. Tenslotte heeft Zimmermann kwatrijn 01-47 opgevoerd als de vervulde voorspelling van het falen van de Volkenbond en kwatrijn 06-20 als de vervulde voorspelling van de opkomst van Mussolini. 
In de ogen van Zimmermann vormen deze kwatrijnen het bewijs van het helderziende vermogen van Nostradamus en het vermogen van Noah de Centuriën te doorgronden, niet alleen wat betreft het verre verleden, maar ook wat betreft de voor hem nabije toekomst.

De Tweede Wereldoorlog
Met het oog op de Tweede Wereldoorlog heeft Zimmermann allereerst kwatrijn 03-57 opgevoerd als voorbeeld van een precieze aanduiding van het jaar waarin de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Hij baseerde zich hierbij op Noah, wiens versie van kwatrijn 03-57 en commentaar erop hij vrijwel letterlijk citeerde, en op Carl Loog, die in 1921 (1920) in Die Weissagungen des Nostradamus had geschreven dat Nostradamus in kwatrijn 03-57 wilde aangeven voor 1939 te voorzien dat de laatste en grootste crisis voor Engeland vergezeld ging van een crisis voor het herrezen Polen. Zimmermann zag in het commentaar van Noah op kwatrijn 05-51 de ondergang van de "Kleine Entente" en in kwatrijn 05-26 (waarover Noah zich niet had uitgesproken) de Russische inval in Finland. Verder had Nostradamus volgens Zimmermann de wapens voorspeld waarmee in de Tweede Wereldoorlog werd gevochten, zoals de onderzeeboot en de bommenwerper.
Over een tiental kwatrijnen, waaronder de kwatrijnen 02-78, 02-83, 05-94, 10-51, en 10-100 vroeg Zimmermann zich af of de voorspellingen in deze kwatrijnen betrekking hadden op de Tweede Wereldoorlog of een latere periode.

Moeilijkheden bij vertaling en duiding; het lot van Zwitserland
Memorerend dat de betekenis van een voorspelling moeilijk kan worden doorgrond zolang een episode nog niet geheel is afgewikkeld, heeft Zimmermann aandacht besteed aan de vraag of met het woord Hister in de kwatrijnen 02-24, 04-68 en 05-29 de persoon van Hitler is aangeduid, zoals in Franse commentaren wordt verondersteld.[5] Zich baserend op Loog, heeft Zimmermann een reeks anagrammen en symbolische namen opgesomd die voorkomen in de Centuriën. Hoewel hij geen raad wist met de verklaring in Initiation à Nostradamus... dat het woord Hister een oude aanduiding is voor de Donau, vond hij het te vroeg om dit woord als een anagram voor Hitler uit te leggen.
Volgens Zimmermann kon op grond van het feit dat Zwitserland nergens werd genoemd in de door hem besproken kwatrijnen, worden aangenomen dat Zwitserland geen bijzondere rol zou spelen in de gebeurtenissen in en rond de jaren veertig.

De verre toekomst
Voor de verre toekomst heeft Nostradamus volgens Zimmermann in de kwatrijnen 10-75 en 04-31 de komst voorspeld van een wereldleraar en in andere kwatrijnen, waaronder de kwatrijnen 10-42 en 01-48, in het vooruitzicht gesteld dat na onzegbaar leed en ontelbare oorlogen een gouden tijdvak van vrede zou aanbreken.

Maakt Nostradamus het mogelijk inzicht te krijgen in de toekomst?
Volgens Zimmermann kan een voorspelling pas worden geduid als de gebeurtenis die erin is beschreven zich heeft voltrokken of zich begint af te tekenen. Wie hierop vooruitloopt, loopt het gevaar zijn eigen wensen, hoop en angst op de voorspellingen te projecteren. Zulks zou zijn gebeurd bij Noah, die de jaren 1930-31 als gevaarlijk voor Italië bestempelde, bij Em. Ruir, die in Le grand carnage d'après les prophéties de "Nostradamus" een oorlog in juli 1938 tussen Duitsland en Frankrijk in het vooruitzicht stelde en bij landgenoten van Zimmermann die op grond van Nostradamus een Duitse aanval op Frankrijk verwachtten vanuit Basel.
De beknopte en raadselachtige bewoordingen van de kwatrijnen en het feit dat ze niet in volgorde van vervulling te boek zijn gesteld, maakt het doorgronden ervan extra moeilijk. Loog heeft op een systeem gewezen waarmee de kwatrijnen op volgorde zouden kunnen worden gezet, maar zich er niet duidelijk over uitgelaten. Volgens kwatrijn 03-94 zou pas rond 2075 duidelijkheid ontstaan over de sleutel tot de kwatrijnen.

Noodlot en vrije wil
Het noodlot is dwangmatig. Zimmermann ziet deze dwangmatigheid in termen van oorzaak en gevolg in zowel het leven van een individu als het bestaan van een volk. Het noodlot is het resultaat van zaken die in het verleden hebben plaatsgevonden. Wie dit erkent, begrijpt ook de zin en noodzaak van de huidige gebeurtenissen en kan zowaar vooruitzien.
Volgens Zimmermann kan de mens zijn noodlot in zekere zin veranderen. Alles wat leeft, heeft een vonkje geestelijke levenskracht, waardoor een zaadkorrel of ei uitgroeit tot een bijvoorbeeld een grote boom of een uniek mens, waarbij Zimmermann verwijst naar zijn brochure Redende Form - Die Schrift über praktische Menschenkenntnis nach der Hutter-Lehre (1940). Van buiten gezien is de mens het product van zijn verleden en erfgoed, van zijn opvoeding, daden en vergissingen. Van binnen gezien echter kan de mens door zijn eigen beslissingen bepalen of het noodlot gunstig zal zijn of niet. Dit hangt samen met wat men van het leven verwacht en verlangt. De uiterlijke, materiële wereld is vergankelijk, de innerlijke wereld van de mens moet erop zijn gericht een echt, waarachtig, dapper en goed mens te worden, met andere woorden: terug te keren naar God. Het hangt ook samen met het feit dat de mens een geestelijk wezen is, dat op aarde gehuld is in een lichaam. Wie de dood als overgangsvorm naar een ander bestaan ziet, verliest zijn angst voor de dood en zal het noodlot vanuit een andere invalshoek bekijken. Ook onder de zwaarste omstandigheden kan men zich bevrijden van uiterlijkheden, ketens en zwakten en het angstaanjagende biedt dan een mogelijkheid tot innerlijke groei en rijping. Daardoor verandert men de uitwerking van het noodlot en wordt men meester over zijn lot, zoals Zimmermann heeft beschreven in Sei Meister deines Schicksals (1937).
Nostradamus was volgens Zimmermann iemand die met deze waarheden vertrouwd was en ondanks de verschrikkelijke gebeurtenissen die hij voorzag vrolijk bleef in zijn zielsleven. Nostradamus wist volgens Zimmermann dat God gesels gebruikt en duivelse machten om mensen en volken tucht bij te brengen en te laten leven binnen de grote Wetten van het Leven.
Wie leeft volgens zijn driften, blijft in de ogen van Zimmermann overgeleverd aan de dwangmatigheid van het noodlot. De rijpende mens daarentegen zal niet proberen zijn noodlot te ontlopen. Hij zal zich geen zorgen maken om morgen: ieder ogenblik kent zijn eigen vervulling. Niet wat er komt is van belang, maar hoe wij het beleven en eraan gestalte geven.

Het overbodige karakter van de Centuriën
Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal was geschreven in een tijd waarin de Centuriën stof deden opwaaien vanwege de oorlog die in 1939 in Europa was uitgebroken. Ook in Zwitserland waren zij spraakmakend, ondanks het feit dat dit land niet te lijden had onder gevechtshandelingen, getuige de toevoeging van de vraag Was wird uns die Zukunft bringen? aan de titel van deze brochure en de opmerking van Zimmermann dat een aantal van zijn landgenoten op grond van Nostradamus een Duitse inval in Frankrijk via Basel verwachtten dan wel vreesden of een bombardement op de Expo in Zürich. De opmerking van Zimmermann dat op grond van de besproken kwatrijnen mocht worden aangenomen dat Zwitserland geen belangrijke rol zou spelen in de gebeurtenissen in 1940 en later, heeft misschien op een aantal van zijn landgenoten een geruststellende uitwerking gehad. Zijn opmerkingen over het omgaan met het noodlot en geestelijke groei na te streven heeft een aantal van zijn landgenoten misschien geholpen het hoofd boven water te houden en uit te stijgen boven de ellende van alledag.
Wat het effect in 1940-45 is geweest van Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal is mij niet bekend. De geestelijke boodschap in deze brochure roept echter vragen op. Volgens Zimmermann zal de rijpende mens zich geen zorgen maken om de dag van morgen en is het niet van belang wat er komt, maar hoe de mens het beleeft en eraan gestalte geeft. Een dergelijke houding betekent dat de Centuriën niet van belang zijn voor het geestelijk leven van de mens. Immers, als het niet van belang is wát er komt, is ook de voorkennis daaromtrent niet van belang en is er voor de mens geen noodzaak zich in de Centuriën te verdiepen. Zo bezien zijn ze overbodig. De vraag is of Zimmermann dit ook heeft gedacht en zo niet, wat zijn redenen waren om de Centuriën als een belangrijke aangelegenheid te beschouwen.

Betwistbaar bewijs
In de ogen van Zimmermann zijn de voorspellingen in de Centuriën betrouwbaar. Honderden ervan zijn in het verleden reeds in vervulling gegaan, wat betekent dat het nog niet vervulde deel ook in vervulling zal gaan. Hierbij heeft Zimmermann aangetekend dat het vervuld worden van een voorspelling pas duidelijk wordt als de voorspelde gebeurtenis of episode zich begint af te tekenen of zich heeft voltrokken.
Zimmermann heeft zijn positieve oordeel over de waarde van de voorspellingen van de Centuriën voor het overgrote deel gebaseerd op Noahs Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000. Hij constateerde dat Noah had beschreven hoe tot aan 1927, het jaar waarin hij zijn boek schreef, kwatrijnen in vervulling waren gegaan en dat gebeurtenissen in de periode 1927-1940 aansloten bij Noahs commentaren op kwatrijnen die hij in die periode had geplaatst. In de ogen van Zimmermann werd hiermee niet alleen de helderziendheid van Nostradamus aangetoond, maar ook de juistheid van het commentaar van Noah. 
Uit Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal blijkt niet of Zimmermann de commentaren van Noah heeft vergeleken met die van De Fontbrune, Loog en Ruir en op grond van die vergelijking van mening was dat Noah het beste commentaar had geleverd. Het probleem dat zich namelijk voordoet is dat Noah zijn datering van kwatrijnen voor een belangrijk deel heeft overgenomen uit andere werken, met name uit Loogs Die Weissagungen des Nostradamus, terwijl Loog op zijn beurt de datering en duiding van een aantal kwatrijnen heeft overgenomen uit Le Pelletiers Les oracles de Michel de Nostredame (Parijs, 1867). In zijn commentaren in Nostradamus - Prophetische Weltgeschichte von 1547 bis gegen 3000 heeft Noah, al of niet op grond van andere publicaties, op de kwatrijnen gebeurtenissen en verwachtingen geprojecteerd in plaats van dat hij aan de hand van een voorspellingssysteem vervullingdata van kwatrijnen heeft bepaald om vervolgens te bezien of gebeurtenissen die zich op die data hadden voltrokken, overeenstemming vertoonden met de inhoud van de betrokken kwatrijnen.
Het commentaar op kwatrijn 03-57 neemt in Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal een belangrijke plaats in. Vanwege zijn onvrede met het Verdrag van Versailles had Noah gesteld dat Gods strafgericht over Engeland zich niet vóór 1939 zou voltrekken. Zimmermann heeft dit overgenomen zonder zich er rekenschap van te geven dat de Duitsers in het najaar van 1940 waren overgegaan op nachtelijke bombardementen op Engeland zonder dat zij daar Engeland mee op de knieën kregen. Terugkijkend op de Tweede Wereldoorlog kan hieraan worden toegevoegd dat de oorlog uiteindelijk werd beslist in het voordeel van Engeland, wat niet aansluit bij het door Noah in het vooruitzicht gestelde strafgericht. Bovendien had Noah de aard van Gods strafgericht beschreven: allereerst binnenlandse verwarring en strijd, dan kleine opstanden in de Britse koloniën en het langzaam afbrokkelen van kolonies en dominions, waarna een oorlog zou uitbreken.[6] Dit alles is in de periode 1939-1940 niet gebeurd. Bovendien heeft Noah niets concreets geschreven over een Duits aandeel in de gebeurtenissen in Polen in september 1939. Het is dan ook onbegrijpelijk dat Zimmermann Noah wel bekritiseerd heeft vanwege zijn niet uitgekomen verwachting voor Italië in 1930-31, maar niet vanwege zijn niet uitgekomen verwachting voor Engeland in 1939.
Zimmermann heeft bij het bespreken van kwatrijn 03-57 ook Loogs uitspraak geciteerd dat in 1939 volgens Nostradamus de laatste en grootste crisis in Engeland vergezeld zou gaan van een crisis in het herrezen Polen. Wat uit de opmerkingen van Zimmermann niet naar voren is gekomen, is dat Loog geen idee had wat voor crises zich in Engeland en Polen zouden afspelen en dat volgens hem pas in 2100 sprake zou zijn van een wereldoorlog waarbij Duitsland zou zijn betrokken. In Loogs commentaar in Die Weissagungen des Nostradamus op kwatrijn 03-57 speelde Duitsland in 1939 geen rol. Aan Loog kan dus niet worden toegeschreven dat hij op grond van kwatrijn 03-57 de Duitse inval in september 1939 in Polen in het vooruitzicht had gesteld en de daarop volgende oorlogsverklaring van Engeland aan Duitsland, zodat aan de schrijver van kwatrijn 03-57 niet kan worden toegeschreven dat deze bij het schrijven van kwatrijn 03-57 de Duitse inval in Polen in september 1939 op het oog had. In zekere zin heeft het commentaar van Loog de plaats ingenomen van de feitelijke voorspellingen in kwatrijn 03-57 en is op grond van de interpretatie van het commentaar van Loog aan Nostradamus toegeschreven dat deze het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog had voorspeld; een opvatting die Loog uiteindelijk zelf deelde maar ondanks bijstelling van zijn commentaar onvoldoende aannemelijk heeft kunnen maken.[7]
De opmerkingen van Zimmermann over kwatrijn 03-57zijn een voorbeeld van het regelmatig voorkomende verschijnsel dat niet zozeer een gebeurtenis, als wel een commentaar of een interpretatie van een commentaar wordt opgevoerd als een bewijs van vervulling, zonder dat dat commentaar is bezien in de context waarin het is beschreven (de wereldoorlog die volgens Loog pas in 2100 zou uitbreken en de koloniale problemen die Noah voor Engeland verwachtte). In Centurie-commentaren komt het eveneens regelmatig voor dat een commentaar op een kwatrijn of een interpretatie van dat commentaar de feitelijke voorspellingen erin overvleugelt, waardoor aan de schrijver van het kwatrijn de inhoud van het commentaar of de strekking van de interpretatie ervan wordt toegedicht (Nostradamus zou het uitbreken in 1939 van de Tweede Wereldoorlog hebben voorspeld). Hierop moet men bij het lezen van Centurie-commentaren bedacht zijn. 
Volgens Zimmermann is één van de kenmerken van een Centurie-kwatrijn dat personen en vervullingdata er met opzet vaag in zijn gehouden. Zodoende wordt de voorspelling die in het kwatrijn staat pas duidelijk als het voorspelde zich begint af te tekenen of heeft voltrokken. Ondergetekende heeft een andere visie: in het overgrote deel van de kwatrijnen staat geen vervullingdatum, waardoor in dat opzicht de bedoeling van de schrijver niet kan worden geverifieerd. Het achteraf koppelen van een gebeurtenis aan een kwatrijn waarin geen vervullingdatum staat, garandeert niet in het minst dat bij het schrijven van dat kwatrijn de gebeurtenis voor ogen stond die de commentator voor ogen had.

De Meern, 10 november 2007
T.W.M. van Berkel
bijgewerkt op 17 december 2007

Dankwoord
Mijn dank gaat uit naar Wilhelm Zannoth voor het toezenden van een kopie van Nostradamus - Unsere Stellung zum Schicksal en de afdeling Historische Drucke van de Staatsbibliothek zu Berlin voor het verstrekken van informatie over de boeken over Nostradamus en de Centuriën, in 1940 en 1941 uitgegeven door Les éditions utiles.

Noten

1. Van Berkel: Que se passera-t-il entre le printemps 1940 et le printemps 1941? Genève, 1940. [tekst]
2. Zimmermann-1940: Quellenwerke. [tekst]
3. Maichle: Die Nostradamus-Propaganda der Nazis 1939-1942. [tekst]
4. De informatie over Zimmermann is afkomstig uit de volgende bronnen:
   - Bartsch, G.: Werner Zimmermann und die Lebensreform;
   -  Werner Zimmermann - Lebensreform in der Schweiz. [tekst]
5. Em. Ruir heeft geen aandacht geschonken aan de Hister-kwatrijnen. De Fontbrune heeft het woord Hister consequent uitgelegd als een benaming voor de Donau en in die hoedanigheid als een verwijzing naar Duitsland (De Fontbrune, p.172). [tekst]
6. Noah-2005 (1928), p.157. [tekst]
7. Van Berkel:
   - Kwatrijn 03-57 en Die Weissagungen des Nostradamus (C. Loog, Pfullingen in Württemberg, 1921 [1920]);
   - Prophete rechts - Prophete links - War Nostradamus wirklich Scharlatan und Betrüger? (C. Loog, Der Reichswart, 12 december 1940). [tekst]