|
In
1940-1941 produceerde de Deutsche Informationsstelle, een
afdeling van het ministerie van Buitenlandse Zaken, gevestigd in de
Rauchstraße 27, Berlijn-W35, een serie anonieme propagandabrochures die
46 delen telde. Deze brochures verschenen in tien talen. De
Franstalige brochures droegen de serietitel Information universelle.[1]
Deel 18 in de serie Informations-Schriften, hierna aangeduid
als Brochure-18-DE, had als titel Die Prophezeiungen des
Nostradamus, niet te verwarren met het artikel van Elisabeth Noelle
dat op 16 juni 1940 werd gepubliceerd in de Deutsche Allgemeine
Zeitung. De Franse versie van Brochure-18 (Brochure-18-FR)
verscheen in 1940 als deel 18 in de
serie Information Universelle. Als uitgeversnaam was de firma Editions
Européenes vermeld, een gefingeerde naam.
In
Brochure-18-FR is, evenals in Brochure-18-DE, de naam van
de auteur niet vermeld. Voor de
omslag van Brochure-18-FR is de omslag gebruikt van Brochure-18-DE.
In het rechthoekig kader aan de bovenzijde is de Duitse titel vervangen
door de Franse titel. In het rechthoekig kader aan de onderzijde is de aanduiding Informations-Schriften
Nr. 18, Europa-Verlag 1940 vervangen door Numéro 18 Information
Universelle Editions Européennes Paris 1940.
De tekst van Brochure-18-FR, die in
tegenstelling tot de tekst in Brochure-18-DE aan
één stuk door is gedrukt, is niet voorzien van illustraties. De
kwatrijnnummers van de behandelde kwatrijnen zijn niet gegeven.
Het
jaar 1792
De tekst in Brochure-18-FR
is op enkele uitzonderingen na parallel aan Brochure-18-DE, de
brontekst. In vergelijking met Brochure-18-DE is in Brochure-18-FR
een passage ingevoegd. Met het oog op de Franse Republikeinse kalender is op p.8-9 in Brochure-18-FR
aandacht besteed aan het in de Brief aan Henri II genoemde jaartal 1792.
In vergelijking met de parallelle tekst in Brochure-18-DE is de
beschrijving van de invoering van deze kalender meer gedetailleerd; de
vertaler heeft aan de oorspronkelijke beschrijving een paar feiten
toegevoegd en een verandering doorgevoerd, mogelijk om de lezers van Brochure-18-FR
zoveel mogelijk te imponeren. In Brochure-18-FR is de datum van de invoering van de kalender
vermeld (22 september) en is er niet geschreven over Revolutionäre
maar over de Convention nationale. De
naam van Napoleon heeft als toevoeging Ier gekregen. In
onderstaand overzicht is de betrokken passage geel gemarkeerd. Verder
zijn er geen extra passages toegevoegd met het oog op de situatie in
Frankrijk in 1940.
Het
"letterlijke citaat" uit de Brief aan Henri II in Brochure-18-FR
is het resultaat van de vertaling uit het Duits en het
toespitsen van de tekst van het citaat op de uitleg. In de Duitse tekst staan de
woorden Zeitalter (tijdperk, eeuw, periode) en erneuere
(vernieuwen). In het citaat in Brochure-18-FR is Zeitalter
vertaald in computation (berekening, berekening van de data van
feestdagen); erneuere is vertaald in réformer
(herzien). In onderstaand overzicht zijn deze woorden blauw
gemarkeerd. De geschetste gebeurtenissen in het commentaar in Brochure-18-FR
lijken perfect
aan te sluiten op het citaat. In werkelijkheid heeft de vertaler het citaat perfect
laten aansluiten op zijn commentaar.
Het
jaar 1792
|
Brochure-18-DE,
p.7 |
Brochure-18-FR,
p.8-9 |
|
Hier sei
nur auf eine Stelle aus dem Brief an Heinrich II. hingewiesen,
wo es wörtlich heißt:
Im Jahre
1792 wird man sich einbilden, daß das Zeitalter
sich erneuere.
Nun begann
mit der Herbst-Tag- und Nachtgleiche, die durch die
französischen Revolutionäre eingeführte neue Zeitrechnung,
die am 9. September 1805 von Napoleon wieder außer Kraft
gesetzt wurde. Die Fixierung dieses Ereignisses durch
Nostradamus gehört zu dem Erstaunlichsten, was wir von ihm
kennen. |
D'une
lettre qu'il adressa à Henri II, nous citons littéralement les
lignes suivantes:
"En
1792 on imaginera réformer
la computation."
En
effet, les Français réformèrent la computation, quand ils
firent la Révolution; la Convention nationale établit que
l'année commençait à l'équinoxe d'automne (22 Septembre).
Napoleon Ier abolit cette réforme le 9 Septembre 1805.
Le fait de Nostradamus, d'avoir si exactement prédit ces
évènements-là, est une chose des plus surprenantes qu'on
sache. |
De
Franse Centurie-teksten
Bij het vertalen van de tekst van Brochure-18-DE in het Frans
zijn Duitse vertalingen van
Centurie-teksten in het
Frans vertaald en niet - zoals in Que se
passera-t-il entre le printemps 1940 et le printemps 1941? -
vervangen door oorspronkelijke Franse teksten. Dit valt enigszins
te
zien aan de passage met betrekking tot 1792. De oorspronkelijke passage
in de Brief aan Henri II luidt aldus: l'an mil sept cens nonante deux
que l'ô cuydera estre vne renouation de siecle.[2]
Het "letterlijk citaat" in Brochure-18-FR luidt: En 1792 on imaginera réformer la
computation.
Een veel sprekender voorbeeld is de tekst van de kwatrijnen 01-01 en
01-02. In Brochure-18-DE, waarin overigens geen Franstalige Centurie-teksten
en/of regels staan, staat een Duitse vertaling van deze kwatrijnen, die
de Centuriën openen. Deze
vertaling is een vrije vertaling, overgenomen uit Nostradamus und seine Prophezeiungen
für das zwanzigste Jahrhundert (dr. B. Winkler, Görlitz, 1939
[1938]), met als enige verschil dat in Brochure-18-DE in de eerste
regel van kwatrijn 01-02 niet het woord mit staat zoals in de
vertaling van Winkler, maar het woord bei. In Brochure-18-FR is deze
Duitse vertaling vertaald in het Frans, waardoor
kwatrijnteksten zijn ontstaan die sterk verschillen van de originele
teksten, niet alleen door de bewoordingen, maar ook door het feit dat de
Franstalige kwatrijnteksten in Brochure-18-FR niet het rijmschema
a-b-a-b hebben, in tegenstelling tot de originele Franstalige
kwatrijnteksten. Het afwijken ten opzichte van de originele Franstalige
kwatrijnteksten en het ontbreken van het rijmschema a-b-a-b geldt ook
voor de overige kwatrijnteksten in Brochure-18-FR.
De
kwatrijnen 01-01 en 01-02
|
Le
Pelletier, II, p.21 |
Brochure-18-DE,
p.4
(Winkler-1939, p.12) |
Brochure-18-FR,
p.5-6 |
|
Kwatrijn
01-01
Estant assis de nuict secret estude,
Seul reposé sur la selle d'aerain:
Flambe exigue sortant de solitude,
Fait prosperer qui n'est à croire vain. |
Kwatrijn
01-01
Sitz ich des Nachts, geheimen Dingen offen,
In stiller Einsamkeit auf ehrnem Seherthron,
Läßt bald mich das verlorene Flämmchen hoffen,
Daß meinem Glauben wird der rechte Lohn. |
Kwatrijn
01-01
La nuit me trouve accessible aux choses secrètes,
Dans la silencieuse solitude assis sur mon trône de visionnaire,
La petite flamme perdue me fait espérer
Que ma foi obtiendra la juste récompense. |
|
Kwatrijn
01-02
La vierge en main mise au milieu de Branches
De l'onde il moulle & le l'imbe & le pied:
Vn peur & voix fremissent par les manches:
Splendeur diuine. Le diuin pres s'assied. |
Kwatrijn
01-02
Wenn ich die Rute bei den Händen fasse,
Netzt bald die Welle Saum und Füße mir.
Ich höre eine Stimme und erblasse.
Himmlisches Licht! Das Göttliche ist hier! |
Kwatrijn
01-02
Lorsque je prends la baguette dans ma main,
Je sens le contact de l'onde dans la bordure de mon habillement
et dans mes pieds.
J'entends une voix et je pâli,
Lumière céleste! Voici le divin! |
Ook
aan de eerste regel van kwatrijn 10-31 op p.15 is te zien dat deze regel
uit het Duits is vertaald en de originele Franse kwatrijnregel niet
weergeeft. De vertaling in Brochure-18-DE is correct. In Brochure-18-FR
is het woord Nach niet vertaald in de zin van "erheen"
maar in de zin van "opvolgend", waardoor in Brochure-18-FR
de komst van het Heilig Rijk in het vooruitzicht is gesteld na
Duitsland, in plaats van dat Duitsland het Heilig Rijk wordt.
-
Le
Pelletier, II, p.208: Le sainct empire viendra en
Germanie
-
Brochure-18-DE,
p.14: Nach
Deutschland wird kommen das Heilige Reich!
-
Brochure-18-FR,
p.14: Après
l'Allemagne viendra l'empire saint!
In Brochure-18-NL
is dezelfde vertaalfout gemaakt.[3]
De
propagandaboodschap
In Brochure-18-FR
zijn dezelfde
kwatrijnen behandeld, in dezelfde volgorde en met hetzelfde commentaar,
als in Brochure-18-DE. Echter, op p.14 in Brochure-18-FR
ontbreekt de tekst
van de eerste twee regels van kwatrijn 05-94. De aanduiding La Grande
Allemagne, ontleend aan de eerste regel van kwatrijn 05-94, staat er
wel. De eerste twee regels van kwatrijn 05-94 zijn wel afgedrukt in de
Nederlandse en Duitse versie van Brochure-18. Het ontbreken van
kwatrijn 05-94 in Brochure-18-FR is naar mijn mening veroorzaakt
door wegvallen van tekst en niet door opzettelijk weglaten; in Brochure-18-FR
is de inval in mei 1940 in Frankrijk gekoppeld aan kwatrijn 09-83 en de
capitulatie van Parijs aan de kwatrijnen 04-37 en 05-30. Anders gezegd:
de expansiedrift van Duitsland werd in Brochure-18-FR niet onder
stoelen of banken gestoken.
De propagandaboodschap van Brochure-18-FR
was dat Nostradamus, die in de zestiende eeuw het uitbreken in
1939-1940 van de oorlog had voorspeld en de nederlaag van Frankrijk,
voor Engeland had voorspeld dat haar ondergang op handen was, dat er
hongersnood zou uitbreken, dat Hitler voet zou zetten op Engelse bodem
en dat Duitsland de overwinning zou behalen.
Overzicht
behandelde kwatrijnen Brochure-18-FR
|
Pagina |
Kwatrijn |
Koppelingen |
|
5-6 |
01-01 |
Werkwijze Nostradamus |
|
6 |
01-02 |
Werkwijze Nostradamus |
|
7 |
08-76 |
Opkomst Cromwell |
|
7-8 |
08-37 |
Onthoofding Charles I |
|
9 |
09-52 |
Molotov - Von Ribbentrop pact,
Duitse aanval op Frankrijk, 1940 |
|
9 |
09-83 |
Begin Westfeldzug, 10 mei
1940 |
|
10 |
04-37 |
Voortgang Duitse veldtocht in
Frankrijk, mei-juni 1940 |
|
10 |
05-30 |
Italië neemt deel aan de oorlog;
capitulatie Parijs |
|
10-11 |
03-57 |
1939: Duitse inval in Polen,
waardoor crisis in Engeland |
|
11 |
10-100 |
Aankondiging
einde 300-jarige heerschappij Engeland, die was begonnen in 1603 |
|
11 |
02-100 |
Chaos
in Engeland |
|
12 |
03-71 |
Hongersnood in Engeland |
|
12 |
02-75 |
Luchtaanvallen op Engeland,
hongersnood |
|
12-13 |
02-83 |
Hongersnood in Engeland door een
Duitse blokkade |
|
13 |
02-05 |
Engeland
zal worden aangevallen op zee |
|
13 |
05-74 |
Hitler
zal voet zetten op Engelse bodem |
|
14 |
(05-94) |
Großdeutschland:
de succesvolle Westfeldzug |
|
14 |
03-58 |
Geboorte
Hitler |
|
14 |
03-67 |
Opkomst
nationaal-socialisme |
|
15 |
10-31 |
Duitse
eindoverwinning en wereldheerschappij |
Dankwoord
Mijn dank gaat
uit naar dr. Jacques Halbronn voor het toezenden van fotokopieën van de Duitse en Franse versie van Brochure-18.
Op de omslag van het exemplaar van de Franse versie en op p.3 staat een
stempel van de bibliotheek van de Duitse ambassade in Parijs:
|
AMBASSADE
D'ALLEMAGNE
____________
BIBLIOTHEQUE
24,
Rue Hamelin, PARIS-XVI |
De Meern, 8 januari
2007
T.W.M. van Berkel
Noten
-
Van Berkel: Informatie over de Informations-Schriften (een
nationaal-socialistische serie propagandabrochures, Berlijn,
1940-1941). [tekst]
-
Le Pelletier,
boek II, p.157. [tekst]
-
Brochure-18-NL, p.15. [tekst]
|