|
Welke
rol hebben de Profetieën van Nostradamus in de Tweede Wereldoorlog
gespeeld? Hoe hebben de strijdende partijen er propaganda mee gevoerd?
Wat hebben zij ermee bereikt? Wat is er na de Tweede Wereldoorlog met het
propagandamateriaal gebeurd? In de lezing Bijgeloof uitbuiten - de Profetieën van Nostradamus in de
Tweede Wereldoorlog wordt aan de hand van de ontstaansgeschiedenis en
de inhoud van de nationaalsocialistische brochure Hoe zal deze oorlog
eindigen? die in 1940 in Den Haag is verschenen, een antwoord gegeven
op al deze vragen.
De lezing
Bijgeloof uitbuiten - de Profetieën van Nostradamus in de Tweede
Wereldoorlog heeft een gevarieerd en levendig karakter en is bedoeld voor
mensen die geïnteresseerd zijn in aangelegenheden met betrekking tot de
Tweede Wereldoorlog, verenigingen
op astrologisch of paranormaal gebied, genootschappen, groeperingen (al of
niet religieus van aard), scholen, studiegroepen of anderszins. De opzet
van de lezing is dusdanig dat u niet vertrouwd hoeft te zijn met
de Profetieën van Nostradamus om de lezing te kunnen volgen.
De lezing Bijgeloof uitbuiten - de Profetieën van Nostradamus in de
Tweede Wereldoorlog duurt ongeveer 2
uur, inclusief pauze en gelegenheid tot het stellen van vragen.
De inhoud van Bijgeloof uitbuiten - de Profetieën van Nostradamus in de Tweede
Wereldoorlog wordt ondersteund met een diapresentatie met daarin
overzichtstabellen en afbeeldingen van uiteenlopende aard zoals
portretten, omslagen van propagandabrochures en pagina's uit boeken over
Nostradamus.
Inhoud
van de lezing
In de
lezing Bijgeloof uitbuiten - de Profetieën van Nostradamus in de
Tweede Wereldoorlog komt materiaal aan de orde,
gepubliceerd vanaf 2004 in de rubriek Substudie "Tweede
Wereldoorlog" die deel uitmaakt van de website Nostradamus, astrologie en de Bijbel (www.nostradamusresearch.org).
De lezing Bijgeloof uitbuiten - de
Profetieën van Nostradamus in de Tweede Wereldoorlog valt in zeven delen uiteen.
1.
De Profetieën van Nostradamus
Omschrijving aan de hand van een uit 1850 daterend Duits gedicht van de
voornaamste kenmerken van de Profetieën van Nostradamus.
2.
Vooroorlogse commentaren op de Profetieën
Bespreking van commentaren uit de jaren '30 waarin is ingegaan op de
persoon van Hitler, en van commentaren uit de jaren '20 en '30 waarin de
schrijvers zich uitspraken over het jaar waarin het eerstvolgende
grootschalige conflict in Europa zou uitbreken waarbij Duitsland betrokken
zou zijn.
3.
De Nostradamusbrochure van het Propagandaministerie
Allereerst wordt uitgelegd hoe een aantal commentaren op kwatrijn
03-57 een sleutelrol hebben gespeeld bij het ontstaan in november 1939 van
nationaalsocialistische propaganda, gebaseerd op de Profetieën van
Nostradamus. Daarna worden man en paard genoemd: dr. Paul Joseph
Goebbels, minister van Volksvoorlichting en Propaganda in nazi-Duitsland,
die het idee uitwerkte om de Profetieën van Nostradamus voor
psychologische oorlogvoering te gebruiken, en Hans-Wolfgang Herwarth von
Bittenfeld, werkzaam op de afdeling Auslandspresse van het
Propagandaministerie, die eind 1939 van Goebbels de opdracht kreeg de
tekst te schrijven van een Nostradamusbrochure, bedoeld voor de neutrale
landen. Met deze brochure diende Goebbels niet alleen het belang van
Duitsland, maar ook zijn eigen belang. Door schandalen in de privésfeer
was zijn politieke positie verzwakt en het Propagandaministerie had
bevoegdheden moeten afstaan aan het ministerie van Buitenlandse Zaken. De
Nostradamusbrochure bood hem een kans terrein terug te winnen.
In dit gedeelte van de lezing wordt uitgelegd hoe Herwarth von Bittenfeld
te werk is gegaan bij het schrijven van zijn Nostradamusbrochure en uit
welke boeken hij teksten heeft overgenomen. Ook wordt uitgelegd in welke
mate in de vertalingen werd ingespeeld op de specifieke omstandigheden in
de landen waarin ze in omloop zouden komen.
Goebbels had niet veel op met Buitenlandse Zaken; hij vond het een log
instituut, waarvan de medewerkers niet vooruit te branden waren. Een
vergelijking tussen het Propagandaministerie en het ministerie van
Buitenlandse Zaken aangaande de vervaardiging van een Nostradamusbrochure
laat het verschil in aanpak zien tussen beide departementen.
4.
De Nostradamusbrochure van Buitenlandse Zaken
Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft zes vertalingen in omloop gebracht van een
brochure, geschreven in mei-juni 1940 door de Zwitserse
astroloog/statisticus Karl Ernst Krafft. In oktober 1940 vroeg
Buitenlandse Zaken de afdeling Kulturaustausch van het Reichskommissariat
für die besetzte niederländische Gebiete of zij er zorg voor konden
dragen dat deze brochure in het Nederlands werd vertaald en
uitgegeven. De afdeling Kulturaustausch kwam aan dit verzoek niet
tegemoet omdat in Nederland reeds een soortgelijke brochure in omloop was:
de brochure Hoe zal deze oorlog eindigen?.
5.
De brochure Hoe zal deze oorlog eindigen?
Na een bespreking van de samenstelling en vormgeving van deze
brochure, één van de acht vertalingen van de tekst van Herwarth von
Bittenfeld, wordt beschreven wie in Nederland verantwoordelijk waren voor
de vervaardiging en verspreiding ervan. Ook wordt ingegaan op de
maatregelen die de samenstellers van Hoe zal deze oorlog eindigen?
hadden genomen om de Duitse herkomst van deze brochure te verhullen.
Middels gefingeerde ingezonden brieven en recensies is de
propagandistische boodschap van Hoe zal deze oorlog eindigen? in de
zomer van 1940 uitgedragen in tal van dag- en weekbladen.
6.
Tegenwicht: de vertaling-Vreede-1941
en de Amersfoortsche Courant
In dit gedeelte wordt ingegaan op de inhoud van deze vertaling, de
eerste, volledige Nederlandse vertaling van de Profetieën van
Nostradamus, en wordt uitgelegd hoe deze vertaling tegenwicht moest
bieden aan Hoe zal deze oorlog eindigen?, waarop in de inleidende
hoofdstukken verhulde kritiek was geleverd. Verder wordt een artikel uit
de Amersfoortsche Courant besproken, daterend uit 1942, waarin de
vloer wordt aangeveegd met Voorspellingen die uitgekomen zijn...,
de Nederlandse vertaling van een uit 1941 daterende Duitse
nationaalsocialistische propagandistische Nostradamusbrochure.
7.
Naspel: de facsimile-uitgave van de vertaling-Vreede-1941 en Nostradamus De grootste ziener aller tijden
In dit gedeelte van de lezing wordt ingegaan op de herkomst van de
omslagillustratie van de facsimile-uitgave van de vertaling-Vreede-1941
die eind jaren '70 bij uitgeverij Schors in Amsterdam verscheen. Deze
illustratie blijkt afkomstig te zijn uit een boek van dr. N. Alexander
Centurio, een Duits Centurie-onderzoeker. Achter deze naam gaat dr.
phil. Alexander Max Centgraf schuil, de schrijver in 1941 van de Duitse
grondtekst van Voorspellingen die uitgekomen zijn... Verder wordt
ingegaan op de taalkundig
gemoderniseerde versie van de vertaling-Vreede-1941 die in 1998 bij
uitgeverij Schors in Amsterdam verscheen als vervanging van de
facsimile-uitgave van de vertaling-Vreede-1941. Het onderzoek dat aan deze
lezing ten grondslag heeft gelegen, heeft uitgewezen dat in begeleidende
hoofdstukken in Nostradamus De grootste ziener aller tijden stilzwijgend
grote delen van Hoe zal deze oorlog eindigen? zijn verwerkt.
Een
kopie van Taking advantage of superstition, de Engelstalige versie
van deze lezing, maakt deel uit van de bibliotheek
van het Institut für Zeitgeschichte in München.
|
